Πρόταση για ένα Γυναικείο* Εργατικό Μνημείο (και ένας φόρος τιμής στο γυναικείο* Αλβανικό προλεταριάτο) (1)

Εύα Γιαννακοπούλου, 2019

 

Το έργο προτείνεται ως μια οπτικοακουστική εγκατάστασηεκκινώντας από δύο αντιθετικά και ετεροχρονισμένα γεγονότα γυναικείων* συνθηκών σε καιρούς τεταμένων πολιτικών ζυμώσεων. Το 1918 η Fanny Kaplan (2) πυροβολεί τρείς φορές τον Vladimir Lenin μπροστά από ένα εργοστάσιο. Οι δύο βολές είναι άστοχες, η μία όμως βρίσκει τον στόχο της. Μετά το γεγονός ανακρίνεται και θανατώνεται στις 3 Σεπτεμβρίου του ίδιου έτους. Δεκαετίες αργότερα, στην Ελλάδα του 2016, τρείς Αλβανίδες μετανάστριες δουλεύουν υπό ακραία επισφαλείς συνθήκες εργασίας στην κουζίνα ενός τουριστικού εστιατορίου. Συνδέοντας ένα βίαιο ιστορικό γεγονός της Οκτωβριανής Επανάστασης με το φαινόμενο της μετανάστευσης μετά την πτώση του Ανατολικού μπλοκ, η πρόταση επικεντρώνεται στην ιστορική και εννοιολογική συνάφεια δύο γυναικείων* “αφηγήσεων” εξετάζοντας τις πολλαπλές τους εκφάνσεις σε πολιτικό, προσωπικό και καλλιτεχνικό επίπεδο. Πώς συνδέεται το συναίσθημα με τις εργασιακές ή -ριζοσπαστικές- πολιτικές διεκδικήσεις και με ποιο τρόπο “συνομιλούν” με το φεμινιστικό κίνημα; Πως αρχειοθετούνται και διαχέονται οι πρακτικές των θηλυκοτήτων και πως μετεγγράφονται σε αιτήματα; Τι είδους μνημειακότητες ή αναπαραστάσεις προκύπτουν και πως αυτές μεταφράζονται σε εικαστικό έργο;

Το έργο εγείρει ερωτήματα σε σχέση με τις σύγχρονες ‘τεχνολογίες’ της μνήμης και του δημόσιου χώρου. Στη σημερινή συνθήκη οι διεκδικήσεις του δημόσιου χώρου, της παρουσίας των σωμάτων με δικαιώματα και των σωμάτων χωρίς, γίνονται όλο και πιο έντονες και διαφιλονικούμενες. Η συζήτηση για τα μνημεία και την παρουσίας στη δημόσια μνήμη στρέφει το ενδιαφέρον για άλλη μια φορά στις δομές, τις μορφές, τους μηχανισμούς και τα απαράτους της εξουσίας. Μπορούμε να σκεφτόμαστε τη δημιουργία νέων μνημονικών φεμινιστικών αισθητικών τεχνικών και ποια θα είναι τα χαρακτηριστικά τους;

 

(1) Προσωρινός τίτλος
(2) Η Fanny Efimovna Kaplan, μέλος τoυ Σοσιαλιστικού Επαναστατικού Κόμματος θεωρούσε τον ηγέτη των μπολσεβίκων προδότη, καθώς είχε θέσει το κόμμα της εκτός νόμου. Η απόπειρα αυτή, σε συνδυασμό με τη δολοφονία του Λαϊκού Επιτρόπου Εσωτερικών, Moisei Uritsky, θορύβησε ιδιαίτερα την ηγεσία των μπολσεβίκων με αποτέλεσμα την επαναφορά της θανατικής ποινής που είχε καταργηθεί τον Οκτώβριο του 1917
.